درس 2: بازار فارکس واقعاً چطور حرکت میکند؟
مبانی حرکت قیمت و نقش عرضه و تقاضا در بازار فارکس
اگر قرار باشد از همین امروز فقط یک چیز را درست بفهمید، آن این است: قیمت علت نیست؛ نتیجه است. بیشتر تازهواردها از همان ابتدا دنبال الگو، سیگنال، اندیکاتور یا "استراتژی آماده" میگردند، اما وقتی علت حرکت قیمت را درست نفهمید، هر ابزار دیگری هم روی یک پایه لرزان ساخته میشود.
هدف این درس چیست؟
- بدانید "علت" حرکت قیمت در فارکس چیست.
- با مفهوم عدم تعادل عرضه و تقاضا آشنا شوید.
- نقش بازیگران بزرگ و نقدینگی را درک کنید.
- بفهمید چرا فقط نگاه کردن به کندلها کافی نیست.
۱) حرکت قیمت از کجا میآید؟
قیمت در بازار فارکس از برخورد دو نیروی ساده ساخته میشود: خریدارها و فروشندهها. هر زمانی که این دو نیرو متعادل باشند، قیمت معمولاً آرامتر و در یک محدوده حرکت میکند. اما وقتی یک طرف قویتر شود (مثلاً خریدارها با قدرت بیشتری وارد شوند)، تعادل به هم میخورد و قیمت مجبور میشود برای پیدا کردن طرف مقابل حرکت کند.
پس سؤال اصلی این نیست که "قیمت کجا میرود؟" سؤال اصلی این است که: چه چیزی باعث شد تعادل عرضه و تقاضا به هم بخورد؟
۲) چرا همه سفارشها اثر یکسان ندارند؟
در فارکس میلیونها معاملهگر خرد وجود دارد، اما حقیقت این است که همه آنها قدرت حرکت دادن بازار را ندارند. سفارشهای کوچک معمولاً فقط مثل موجهای ریز روی سطح آب هستند. حرکتهای جدیتر زمانی رخ میدهند که سفارشهای بزرگتر و سازمانیافته وارد بازار شود.
بازیگران بزرگ معمولاً شامل اینها هستند:
- بانکها و مؤسسات مالی بزرگ
- صندوقهای سرمایهگذاری و شرکتهای بزرگ
- تأمینکنندگان نقدینگی (Liquidity Providers)
این بازیگران معمولاً با حجمهایی معامله میکنند که اگر یکباره وارد بازار شود، قیمت را ناگهانی جابهجا میکند و حتی "ردپا" میگذارد. به همین دلیل، آنها غالباً سفارشهایشان را تکهتکه و در چند مرحله اجرا میکنند.
۳) نقدینگی چیست و چرا برای تریدر مهم است؟
نقدینگی یعنی اینکه در یک قیمت مشخص، طرف مقابل برای انجام معامله وجود داشته باشد. مثلاً اگر کسی بخواهد حجم بزرگی خرید کند، باید در همان محدوده قیمتی فروشنده کافی وجود داشته باشد تا معامله "پر" شود.
یک نکته بسیار مهم: نقدینگی معمولاً در جاهایی جمع میشود که تصمیمهای رایج تریدرهای خرد اتفاق میافتد. مثل:
- بالای سقفهای قبلی (جایی که خیلیها Buy Stop دارند)
- پایین کفهای قبلی (جایی که خیلیها Sell Stop دارند)
- اطراف اعداد رُند (مثل 1.1000)
- روی حمایت/مقاومتهای خیلی واضح و تکراری
چرا؟ چون سفارشهای جمعیِ زیادی آنجا قرار گرفته و برای بازیگران بزرگ، همان "طرف مقابلِ آماده" است.
۴) یک مثال ذهنی (بدون نمودار) برای درک حرکت قیمت
تصور کن قیمت چند ساعت در یک محدوده کوچک بالا و پایین میشود. بسیاری از معاملهگران خرد فکر میکنند "بازار خواب است". اما در واقع ممکن است این محدوده جایی باشد که سفارشها در حال جمع شدناند.
حالا دو سناریو را در نظر بگیر:
- سناریو A: قیمت کمی بالاتر میرود، اما مشارکت واقعی کم است. حرکت ادامهدار نمیشود و قیمت برمیگردد. (اغلب به شکل یک شکست ناموفق دیده میشود.)
- سناریو B: قیمت کمی بالاتر میرود و اینبار مشارکت قویتر است. خریداران بیشتری پشت حرکت هستند و فروشنده کافی پیدا نمیشود، پس قیمت برای پیدا کردن فروشندههای جدید باید بالاتر برود. (حرکت ادامهدار میشود.)
نکته مهم اینجاست: در هر دو سناریو "ظاهر قیمت" میتواند شبیه باشد؛ اما کیفیت حرکت متفاوت است. همینجا است که فهم دادههای بازار (خصوصاً حجم) ارزش پیدا میکند.
۵) مشکل نگاه صرف به کندلها
کندلها فقط اینها را نشان میدهند: باز و بسته شدن قیمت و بیشترین/کمترین قیمت. اما چیزی را روشن نمیکنند:
- در این حرکت، چند نفر واقعاً مشارکت کردند؟
- آیا این حرکت "حمایت" میشود یا صرفاً یک نوسان کوتاه است؟
- قدرت طرف غالب چقدر بوده است؟
پس اگر فقط با کندل تصمیم بگیری، ممکن است:
- حرکتهای ضعیف را قوی تصور کنی
- در شکستهای فیک گیر بیفتی
- دیر وارد شوی یا زود خارج شوی
۶) ارتباط این درس با Volume Trading
Volume Trading یعنی تلاش برای پاسخ دادن به یک سؤال حیاتی: آیا پشت این حرکت "مشارکت و قدرت" وجود دارد یا نه؟
در این دوره رایگان، هدف ما این نیست که شما را در ۱ جلسه به یک تریدر حرفهای تبدیل کنیم؛ هدف این است که نگاه شما از "ظاهر قیمت" به "کیفیت حرکت" تغییر کند. وقتی این نگاه تغییر کند، مسیر یادگیری شما دقیقتر و حرفهایتر میشود.
تمرین کوتاه (۲ دقیقهای)
همین الان (حتی بدون چارت) به این ۳ سؤال جواب بده و برای خودت یادداشت کن:
- اگر قیمت ناگهان از یک محدوده خارج شد، اولین سؤال درست چیست؟
- چرا بازیگران بزرگ به نقدینگی نیاز دارند؟
- چرا "ظاهر حرکت قیمت" همیشه حقیقت حرکت را نشان نمیدهد؟
کوئیز سریع (خودسنجی)
۱. علت اصلی حرکت قیمت چیست؟
۲. نقدینگی معمولاً کجا بیشتر جمع میشود؟
۳. چرا نگاه صرف به کندلها میتواند گمراهکننده باشد؟
جمعبندی درس ۱
- قیمت نتیجه عدم تعادل عرضه و تقاضاست.
- بازیگران بزرگ برای اجرای سفارشهای بزرگ به نقدینگی نیاز دارند.
- نقدینگی معمولاً در نقاط واضح و پرتکرار (سقف/کفها، اعداد رُند، سطوح مهم) جمع میشود.
- فقط با نگاه به کندلها، "کیفیت حرکت" را نمیفهمیم؛ اینجا Volume و دادههای بازار اهمیت پیدا میکنند.
در درس ۲ میرویم سراغ این موضوع که چرا روشهای رایج و عمومی تحلیل معمولاً این عمق را نشان نمیدهند و چرا بسیاری از تریدرها در همان نقطه اشتباه میکنند.
توضیحات بیشتر
نحوه عملکرد بازار فارکس
# درس: نحوه عملکرد بازار فارکس
## مقدمه
بازار فارکس یک بازار غیرمتمرکز و بینالمللی است که در آن ارزهای کشورهای مختلف در برابر یکدیگر معامله میشوند. برخلاف بورس اوراق بهادار، این بازار مکان فیزیکی مشخصی ندارد و به صورت الکترونیکی و شبانهروزی فعالیت میکند.
—
## بخش ۱: ساختار و بازیگران بازار
### ۱.۱ ساختار غیرمتمرکز (بازار فرابورس – OTC)
– **عدم وجود مکان مرکزی**: معاملات به صورت مستقیم یا از طریق کارگزاران انجام میشود.
– **شبکه بینبانکی**: هسته اصلی بازار، شبکه ارتباطی بین بزرگترین بانکهای جهان است.
– **سطحهای دسترسی**:
– **سطح اول**: بانکهای بزرگ و بازارسازان اصلی
– **سطح دوم**: بانکهای کوچکتر، مؤسسات مالی و صندوقها
– **سطح سوم**: کارگزاران خرد و معاملهگران فردی
### ۱.۲ بازیگران اصلی
– **بانکهای مرکزی**: با دخالت در بازار بر ارزش پول ملی تاثیر میگذارند.
– **بانکهای تجاری و سرمایهگذاری**: تامین نقدینگی و انجام معاملات برای خود و مشتریان.
– **شرکتهای بینالمللی**: برای پوشش ریسک ارزی در تجارت و سرمایهگذاری.
– **صندوقهای سرمایهگذاری و سفتهبازان**: برای کسب سود از نوسانات.
– **کارگزاران خرد**: ارائه دسترسی به معاملهگران فردی.
– **معاملهگران خرد**: افراد حقیقی که از طریق پلتفرمهای آنلاین معامله میکنند.
—
## بخش ۲: مکانیک معاملات
### ۲.۱ جفتارزها و قیمتگذاری
– **نماد جفتارز**: مانند EUR/USD (یورو در برابر دلار)
– ارز اول: **ارز پایه**
– ارز دوم: **ارز متقابل**
– **نرخ برابری**: نشان میدهد چه مقدار ارز متقابل برای خرید یک واحد ارز پایه لازم است.
– **قیمت خرید (Ask)** و **قیمت فروش (Bid)**: اختلاف این دو، **اسپرد** نام دارد.
### ۲.۲ واحدهای معاملاتی
– **لات استاندارد**: ۱۰۰,۰۰۰ واحد از ارز پایه
– **مینی لات**: ۱۰,۰۰۰ واحد
– **میکرو لات**: ۱,۰۰۰ واحد
– **نانو لات**: ۱۰۰ واحد
### ۲.۳ اهرم و مارجین
– **اهرم**: امکان معامله با حجمی بزرگتر از سرمایه اولیه (مانند ۱:۱۰۰)
– **مارجین**: سرمایه قفلشده به عنوان وثیقه برای باز کردن معامله
– **کال مارجین**: زمانی که ضرر به سطح بحرانی برسد.
—
## بخش ۳: تحلیلهای بازار
### ۳.۱ تحلیل بنیادی (فاندامنتال)
– **تاثیر عوامل اقتصادی**: نرخ بهره، تورم، رشد GDP، آمار اشتغال
– **سیاستهای بانک مرکزی**: تصمیمات در مورد نرخ بهره و سیاستهای پولی
– **رویدادهای سیاسی و ژئوپلیتیک**: انتخابات، تنشهای بینالمللی
### ۳.۲ تحلیل تکنیکال
– **استفاده از نمودارها**: شناسایی روندها، سطوح حمایت و مقاومت
– **اندیکاتورها و اسیلاتورها**: مانند MACD، RSI، میانگینهای متحرک
– **الگوهای نموداری**: سر و شانه، دو قله، مثلث
### ۳.۳ تحلیل احساسات بازار
– **سنجش تمایل کلی معاملهگران**: آیا بازار صعودی یا نزولی است؟
– **ابزارها**: گزارشهای تعهد معاملهگران، شاخص ترس و طمع
—
## بخش ۴: انواع معاملات و سفارشات
### ۴.۱ انواع معاملات
– **معاملات لحظهای (Spot)**: تحویل فوری (در واقع طی ۲ روز کاری)
– **معاملات آتی (Futures)**: توافق برای خرید/فروش در تاریخ و قیمت مشخص آینده
– **معاملات سواپ (Swap)**: تبادل دو ارز برای دورهای مشخص
– **قراردادهای اختلاف قیمت (CFD)**: معامله بر اساس اختلاف قیمت بدون مالکیت واقعی دارایی
### ۴.۲ انواع سفارشات
– **سفارش بازار (Market Order)**: اجرای فوری در بهترین قیمت موجود
– **سفارش محدود (Limit Order)**: اجرا در قیمتی مشخص یا بهتر
– **سفارش توقف ضرر (Stop Loss)**: بستن خودکار معامله برای محدود کردن ضرر
– **سفارش OCO**: ترکیب دو سفارش که با فعال شدن یکی، دیگری لغو میشود.
—
## بخش ۵: ریسکها و ملاحظات اخلاقی
### ۵.۱ ریسکهای اصلی
– **ریسک بازار**: نوسانات غیرمنتظره قیمت
– **ریسک اهرم**: بزرگشدن سود و ضرر بالقوه
– **ریسک نقدشوندگی**: عدم امکان بستن معامله در قیمت مطلوب
– **ریسک طرف مقابل**: عدم انجام تعهد توسط کارگزار یا بانک
### ۵.۲ مدیریت ریسک
– **تعیین حجم مناسب معامله** (پرهیز از ریسک بیشازحد)
– **استفاده اجباری از دستور توقف ضرر**
– **تنوع بخشی** (معامله چند جفتارز غیرهمروند)
– **نسبت ریسک به سود** (حداقل ۱:۲ توصیه میشود)
—
## فعالیت عملی کلاسی
**شبیهسازی یک معامله**:
با استفاده از یک حساب نمایشی (دمو)، یک تحلیل روی جفتارز EUR/USD انجام دهید. بر اساس تحلیل تکنیکال یا بنیادی، یک نقطه ورود و خروج مشخص کنید، حجم معامله را محاسبه کرده و یک دستور توقف ضرر قرار دهید. سپس نتایج را به همراه استدلال خود در کلاس ارائه دهید.
—
## سوالات کلیدی برای بحث
۱. آیا معاملهگری در فارکس را بیشتر یک مهارت تحلیلی میدانید یا یک هنر مدیریت ریسک؟
۲. با توجه به اهرم بالا، چه مکانیزمهایی میتواند معاملهگران خرد را در برابر ضررهای سنگین محافظت کند؟
۳. تاثیر اخبار فوری اقتصادی چگونه در عرض ثانیه در بازار منعکس میشود؟
—
## منابع تکمیلی
– سایتهای مرجع اقتصادی: ForexFactory، Investing.com
– کتاب: “سرمایهگذار هوشمند” اثر بنجامین گراهام (برای درک اصول مدیریت ریسک)
– راهنمای مقررات نهادهای نظارتی مانند FCA و NFA
—
این درس چارچوب اساسی برای درک مکانیزمهای عملیاتی بازار فارکس را فراهم میآورد. موفقیت در این بازار مستلزم ترکیبی از دانش تحلیلی، نظم رفتاری و مدیریت صحیح ریسک است.
بازار فارکس به عنوان یک بازار مالی، عملکرد خاص خود را دارد. در این بازار، ارزهای مختلف به عنوان کالای معاملاتی تبادل میشوند و قیمت هر ارز نسبت به ارز دیگری به عنوان نرخ تبادل یا نرخ ارز مشخص میشود. به طور مثال، نرخ تبادل دلار آمریکا نسبت به یورو یا نرخ دلار به یوان چینی و غیره.
عوامل مختلفی میتوانند بر نرخ تبادل ارز تاثیر بگذارند، از جمله شرایط اقتصادی، سیاسی، موضوعات بین المللی، اخبار و رویدادهایی مانند تصمیمات بانک مرکزی و دولتها در خصوص نرخ ارز، نوسانات بازار و عوامل فنی مانند میزان حجم معاملات و حرکت قیمت در گذشته.
بازار فارکس ۲۴ ساعت در روز، ۵ روز هفته در حال انجام معاملات است. به دلیل وجود بازارهای فارکس در مناطق زمانی مختلف جهان، معاملات در این بازار به صورت پیوسته انجام میشود و تریدرها در سراسر جهان میتوانند در هر زمانی به بازار دسترسی داشته باشند.
بازار فارکس شامل چهار سشن اصلی است که در زیر توضیح داده شده است:
-
سشن آسیا (Asian Session): این سشن در طول ساعات صبح زود تا ظهر به وقت گرینویچ (GMT) فعال است و مراکز مالی مهم در این سشن شامل توکیو، سنگاپور و هنگکنگ میباشند.
-
سشن اروپا (European Session): سشن اروپا در طول ساعات ظهر تا عصر به وقت گرینویچ (GMT) فعال است و مراکز مالی مهم در این سشن شامل لندن، پاریس، فرانکفورت و زوریخ میباشند.
-
سشن آمریکا (American Session): سشن آمریکا در طول ساعات عصر تا شب به وقت گرینویچ (GMT) فعال است و مراکز مالی مهم در این سشن شامل نیویورک و تورنتو میباشند.
-
سشن استرالیا و نیوزیلند (Pacific Session): این سشن در طول ساعات شب تا صبح زود به وقت گرینویچ (GMT) فعال است و مراکز مالی مهم در این سشن شامل سیدنی و ولینگتون میباشند.
توجه داشته باشید که بازار فارکس در زمان تغییر ساعت به وقت تابستانی و زمستانی در مناطق مختلف جهان تنظیمات خود را تغییر میدهد و برنامهریزی بر اساس ساعت گرینویچ (GMT) انجام میشود.
تریدرها و سرمایهگذاران میتوانند در بازار فارکس به صورت مستقیم یا از طریق بروکرهای فارکس در آن شرکت کنند. در این بازار، معاملات به صورت الکترونیکی انجام میشود و تریدرها میتوانند از انواع سفارشها مانند سفارشات لحظهای، سفارشات بازار، سفارشات معلق و غیره برای خرید و فروش ارز استفاده کنند. هدف از معامله در بازار فارکس، به دست آوردن سود از اختلاف نرخ ارزها می باشد.
برای مشاهده زمان آغاز و پایان بازارها می توانید از سایت https://market24hclock.com/ کمک بگیرید.