پس از آشنایی با نمودارها و تایمفریمها در درس قبلی، اکنون به قلب تحلیل تکنیکال میرسیم: خطوط روند و سطوح حمایت و مقاومت. این مفاهیم، اساس تمام تحلیلهای تکنیکال هستند و بدون درک آنها، نمیتوان تحلیل درستی از بازار ارائه داد.
نکته کلیدی این درس
خطوط روند و سطوح حمایت/مقاومت، نقشه راه معاملهگران هستند. آنها نشان میدهند که قیمت در گذشته چگونه حرکت کرده و در آینده احتمالاً چگونه حرکت خواهد کرد.
خطوط روند (Trend Lines)
خط روند یک خط مستقیم است که دو یا چند نقطه قیمت را به هم وصل میکند و جهت کلی حرکت قیمت را نشان میدهد. خطوط روند مهمترین ابزار تحلیل تکنیکال هستند زیرا روند دوست شماست!
انواع خطوط روند
روند صعودی (Uptrend)
وقتی قیمت سقفهای بالاتر و کفهای بالاتر ایجاد میکند. خط روند زیر کفها رسم میشود.
روند نزولی (Downtrend)
وقتی قیمت سقفهای پایینتر و کفهای پایینتر ایجاد میکند. خط روند بالای سقفها رسم میشود.
روند خنثی (Sideways)
وقتی قیمت در یک محدوده مشخص نوسان میکند. هیچ روند مشخص صعودی یا نزولی وجود ندارد.
قوانین رسم خط روند صحیح
- حداقل به دو نقطه برای رسم خط روند نیاز دارید، اما برای تأیید اعتبار، به سه نقطه نیاز است.
- هرچه تعداد برخورد قیمت با خط روند بیشتر باشد، خط روند معتبرتر است.
- شیب خط روند نباید خیلی تند یا خیلی ملایم باشد (شیب ۴۵ درجه ایدهآل است).
- خطوط روند در تایمفریمهای بالاتر اعتبار بیشتری دارند.
"روند دوست شماست تا زمانی که خم نشود!" این جمله معروف در بین معاملهگران به معنای اهمیت پیروی از روند است. مبارزه با روند معمولاً به ضرر منجر میشود.
سطوح حمایت و مقاومت (Support & Resistance)
سطوح حمایت و مقاومت، قیمتهایی هستند که در گذشته، خریداران (در حمایت) یا فروشندگان (در مقاومت) کنترل بازار را به دست گرفتهاند. این سطوح نقش مانع را برای حرکت قیمت بازی میکنند.
سطح حمایت (Support)
سطحی که در آن تقاضا به اندازه کافی قوی است تا از سقوط بیشتر قیمت جلوگیری کند. خریداران وارد میشوند و قیمت را بالا میبرند.
سطح مقاومت (Resistance)
سطحی که در آن عرضه به اندازه کافی قوی است تا از رشد بیشتر قیمت جلوگیری کند. فروشندگان وارد میشوند و قیمت را پایین میآورند.
نکته مهم: تبدیل سطوح
یک قانون طلایی در تحلیل تکنیکال: هرگاه سطح حمایت شکسته شود، به مقاومت تبدیل میشود و هرگاه سطح مقاومت شکسته شود، به حمایت تبدیل میشود. این پدیده به دلیل تغییر روانشناسی بازار رخ میدهد.
مثال عملی: سهام شرکت الف
سهام شرکت الف چندین بار به قیمت ۲۰۰۰ تومان رسیده و هر بار بازگشته است. این سطح یک مقاومت قوی است. اگر قیمت بتواند بالای ۲۰۰۰ تومان بسته شود، این مقاومت شکسته شده و به یک حمایت جدید تبدیل میشود. حال اگر قیمت دوباره به ۲۰۰۰ تومان بازگردد، این سطح نقش حمایت را بازی خواهد کرد.
انواع سطوح حمایت و مقاومت
همه سطوح حمایت و مقاومت یکسان نیستند. برخی قویتر و برخی ضعیفتر هستند. درک تفاوت آنها برای تحلیل دقیق ضروری است:
سطوح استاتیک (ثابت)
سطحی که در یک قیمت ثابت قرار دارد و با گذشت زمان تغییر نمیکند.
- ساده برای تشخیص
- معمولاً عددهای رند هستند
سطوح داینامیک (پویا)
سطحی که با گذشت زمان تغییر میکند و معمولاً بر اساس خط روند یا میانگین متحرک رسم میشود.
- با روند حرکت میکند
- برای روندهای قوی مناسب است
سطوح روانی
سطوحی که به دلیل روانشناسی بازار شکل میگیرند، نه عوامل فنی.
- معمولاً اعداد رند
- تأثیرگذار بر تصمیمات معاملهگران
مناطق حمایت/مقاومت
یک ناحیه قیمتی، نه یک نقطه دقیق، که در آن حمایت یا مقاومت شکل میگیرد.
- واقعبینانهتر از نقاط دقیق
- در بازارهای پرنوسان مناسب است
چگونه اعتبار سطوح را تشخیص دهیم؟
همه سطوح حمایت و مقاومت اعتبار یکسانی ندارند. معیارهای زیر به شما کمک میکنند اعتبار یک سطح را ارزیابی کنید:
تعداد برخورد
هرچه قیمت بیشتر به یک سطح برخورد کرده و بازگشته باشد، آن سطح معتبرتر است. سطوحی با ۳ بار یا بیشتر برخورد، اعتبار بالایی دارند.
حجم معاملات
سطوحی که با حجم معاملات بالا شکل گرفتهاند، معتبرتر از سطوحی هستند که با حجم کم ایجاد شدهاند. حجم بالا نشاندهنده علاقه واقعی بازار است.
بازه زمانی
سطوحی که در تایمفریمهای بالاتر (روزانه، هفتگی) شکل گرفتهاند، اعتبار بیشتری نسبت به تایمفریمهای پایینتر دارند.
فاصله زمانی
سطوحی که اخیراً شکل گرفتهاند، نسبت به سطوح قدیمیتر اعتبار بیشتری دارند. سطوح خیلی قدیمی ممکن است اثر خود را از دست داده باشند.
هشدار مهم
هیچ سطح حمایت یا مقاومتی برای همیشه پایدار نمیماند. همه سطوح در نهایت شکسته میشوند. وظیفه شما به عنوان تحلیلگر، شناسایی سطوح معتبر و نظارت بر آنها برای تشخیص شکست است.
کاربرد عملی در معاملات
حال که با مفاهیم خطوط روند و سطوح حمایت/مقاومت آشنا شدید، بیایید ببینیم چگونه از آنها در معاملات واقعی استفاده کنیم:
شناسایی نقاط ورود
نزدیک سطوح حمایت در روند صعودی خرید کنید. نزدیک سطوح مقاومت در روند نزولی فروش داشته باشید.
تعیین حد سود
حد سود خود را در سطوح مقاومت بعدی (در خرید) یا سطوح حمایت بعدی (در فروش) قرار دهید.
تعیین حد ضرر
حد ضرر را کمی پایینتر از سطح حمایت (در خرید) یا کمی بالاتر از سطح مقاومت (در فروش) قرار دهید.
سناریوی معاملاتی نمونه
سهام شرکت ب در روند صعودی قرار دارد و به سطح حمایت ۱۵۰۰ تومان نزدیک شده است:
- نقطه ورود: خرید در قیمت ۱۵۱۰ تومان (کمی بالاتر از حمایت ۱۵۰۰ تومان)
- حد سود: ۱۷۰۰ تومان (نزدیک مقاومت بعدی)
- حد ضرر: ۱۴۸۰ تومان (کمی پایینتر از حمایت ۱۵۰۰ تومان)
- نسبت سود به ضرر: ۱۹۰ تومان سود بالقوه در مقابل ۳۰ تومان ضرر احتمالی = نسبت ۶.۳ به ۱
آزمون کوچک درس
آیا مفاهیم این درس را به خوبی یاد گرفتهاید؟ این آزمون کوتاه را انجام دهید:
سوال ۱: وقتی یک سطح مقاومت به طور قاطع شکسته میشود، معمولاً چه اتفاقی میافتد؟
نکات پایانی و جمعبندی
در این درس با دو مفهوم اساسی و حیاتی تحلیل تکنیکال آشنا شدید. به یاد داشته باشید:
خطوط روند
- روند دوست شماست، با آن مبارزه نکنید
- برای رسم خط روند معتبر به حداقل ۳ نقطه نیاز دارید
- خطوط روند در تایمفریمهای بالاتر اعتبار بیشتری دارند
- شکست خط روند نشانه تغییر روند است
حمایت و مقاومت
- سطح حمایت جایی است که خریداران وارد میشوند
- سطح مقاومت جایی است که فروشندگان وارد میشوند
- سطوح شکسته شده نقش معکوس پیدا میکنند
- اعتبار سطوح به عواملی مثل تعداد برخورد بستگی دارد
نکته پایانی برای تمرین
بهترین راه برای تسلط بر این مفاهیم، تمرین عملی است. نمودار چند سهم یا جفت ارز را باز کنید و خطوط روند و سطوح حمایت/مقاومت را روی آنها رسم کنید. با گذشت زمان، چشم شما به دیدن این سطوح عادت خواهد کرد.
